Life is what happens to you while you’re busy making other plans
Het moeilijk kunnen schakelen bij plotselinge veranderingen
Zal ik deze blog gelijk beginnen met iets uit mijn persoonlijke fiep? Mocht je niet weten wat ik daarmee bedoel; een fiep is een term voor iets waar een autistisch persoon zo erg door gepassioneerd is dat die er helemaal in opgaat. Natuurlijk geldt dit niet voor iedere autist, maar ik herken het wel. Ook al is het bij mij niet zo dat ik dan alleen maar over het onderwerp kan praten waarin ik zo geïnteresseerd ben.
Maar ter voorbeeld hier toch even iets uit mijn persoonlijke fiep. Als Beatlefan ken ik de quote waar ik deze blog naar heb vernoemd natuurlijk van John Lennon’s nummer ‘Beautiful Boy’ dat hij voor zijn zoon Sean schreef. Maar als autist houd ik ervan om de onderste steen boven water te halen, dus om ook erbij te vertellen dat John Lennon deze quote ook niet van zichzelf had. Oorspronkelijk kwam deze quote uit het stripverhaal Mary Worth dat in de jaren ‘50 dagelijks in de Amerikaanse krant ‘Stockton Record’ in Stockton, Californië verscheen. Zo’n nerdfeitje leek mij juist wel toepasselijk in een blog over autisme, en specifiek omdat het voor mij als autist vaak lastig is om te gaan met plotselinge veranderingen.
Want deze week is autismeweek. Voor Wereld Autisme Dag aanstaande vrijdag heb ik al een andere blog in de planning die ik al had geschreven. Maar over autisme raak ik (net als over muziek, vooral over The Beatles en Bruce Springsteen) niet uitgepraat. De blog van aanstaande vrijdag zal over de communicatie met andere mensen gaan. Wat soms tot miscommunicatie leidt. Nu wilde ik het over een ander aspect van mijn autisme hebben. Ik heb het expres over ‘mijn’ autisme. Want er zijn verschillende vormen van autisme, en ook niet iedere autistische persoon zit hetzelfde in elkaar. Zoals het voorbeeld dat ik aan het begin van deze blog omschreef over persoonlijke fieps. Ik durf ook niet te beweren dat iedere autist dingen hetzelfde ervaart als mij. Ook al lees ik vaak wel aspecten over autisme die voor mij herkenbaar zijn, maar ik houd het even bij mezelf.
De John Lennon quote, die dus eigenlijk niet van John Lennon is, slaat voor mijn blog dus voor onverwachte veranderingen. Zowel grote als kleine veranderingen, want ook voor dat laatste kan ik nogal gevoelig zijn. Ik heb het vaak meegemaakt dat ik plotseling moest omschakelen en daardoor in de stress schoot, terwijl dat niet door de mensen om mij heen werd begrepen. Het liep dan ook vaak mis. Op vorige werkplekken bijvoorbeeld. In het orderbedrijf waar ik ooit werkte was de werkdruk überhaupt vrij hoog. Het gebeurde met regelmaat dat ik een order op tijd af moest hebben, maar dat mijn toenmalige leidinggevende dan tussendoor kwam met een order die nog meer haast had. Ik vond het lastig om dan om te schakelen. Dat ik dan een error in mijn hoofd kreeg, gestrest was en nog zo druk in mijn hoofd bezig was met de verwerking ervan, waardoor ik tijdens de pauzes niet kon meedoen met de gesprekken, werd niet begrepen. Want als zij het konden, moest ik het ook kunnen. Ik heb er natuurlijk al vaak over verteld dat ik daar niet op mijn plek was en hoe dat uiteindelijk is afgelopen.
Je zou denken dat je dan niet meer twee keer je hoofd stoot, maar in mijn geval moet ik vaak meerdere keren mijn hoofd stoten voordat ik eindelijk ervan leer of door heb wat de oplossing is. Eén werkgever later gebeurde het ook nog regelmatig dat ik moest omschakelen. Ik hoopte op een fijnere werkplek, en op zich was dat onderling ook wel het geval. Er was in die twee jaar dat ik daar werkte geen enkele collega waarmee ik problemen had. Alleen had ik een leidinggevende die niet met autistische mensen wist om te gaan. Hij nam mensen als mij in dienst om aan een quotum te voldoen, om ermee te kunnen pronken hoe maatschappelijk betrokken hij wel niet was, maar in praktijk wist hij totaal niet hoe hij daarmee moest werken. Dan werd ik bijvoorbeeld opeens door hem weggeroepen. Zonder dat hij ‘Goedemorgen’ zei, riep hij: ‘Peter, meekomen! Je moet even helpen’. Of ik moest ophoepelen, omdat er geen onbezette bureaus meer waren, en hij een bureau nodig had. Het ontbrak deze man totaal aan inlevingsvermogen. Wat op zich ironisch is, omdat dit juist vaak (onterecht) over autistische mensen wordt beweerd. Achteraf gezien, hoe graag ik mijn andere collega’s ook mocht, paste deze werkplek uiteindelijk ook niet bij mij. Dat lag deels ook aan mij, omdat dit ook een hectische werkplek was, en ik daar eigenlijk niet tegenop gewassen was.
Op mijn huidige werkplek gaat het beter en houd ik het inmiddels al bijna 7 jaar vol. Er is wat meer begrip voor individuele medewerkers, dus ook voor mij. In het amateur-radiowereldje waarin ik zit had ik echter ook vaak met dit soort situaties te maken. Bij een omroep waar ik inmiddels niet meer zit ging er technisch vaak iets verkeerd buiten mijn macht om. Het enige voordeel dat dit heeft opgeleverd, is dat daardoor via een omweg Leo Blokhuis ooit als gast in mijn programma terechtkwam. Maar op een bepaald moment was ik het zat dat er zo vaak buiten mijn macht iets verkeerd ging, omdat ik continu moest improviseren. Daar had ik op een bepaald moment de motivatie en energie niet meer voor. Dus toen het voor de zoveelste keer mis ging, en dat het hele tijdschema van mijn programma in de puree hield, besloot ik mijn uitzending niet voort te zetten. Het lukte mij niet om op dat moment te improviseren. Dat werd mij toen voor een radio collega kwalijk genomen en leidde uiteindelijk tot een escalatie. Het zal deels aan mij hebben gelegen, maar ook hier was er te weinig wederzijds begrip voor het feit dat ik niet goed kan schakelen.
Natuurlijk zit het leven vol met onverwachte veranderingen. Waardoor het dagelijks leven vaak al een uitdaging voor mij is. Ik kan mezelf inmiddels redelijk staande houden. Mede omdat mijn huidige omgeving er mee begrip voor heeft dan in het verleden het geval was. Het is niet onontkoombaar dat er stressmomenten zijn door plotselinge veranderingen. Het enige wat ik kan doen is er dagelijks van leren om er beter mee om te kunnen gaan.